Dinsdag Dicht (29)

Groningen is muziek

ik hoor muziek

in Groningen

overal

al eeuwenlang

als je buiten bent

of binnen

overal is muziek

mensen dansen en zingen

over de boomtoppen naar

de wolken

door de straten

van Groningen

in het plantsoen

overal dansen

en zingen mensen

ze zijn gelukkig en vrolijk

net als ik

Groningen is muziek

Sifra Kramer,

een meisje uit groep 7 is de eerste kinderdichter van Groningen!

Geweldig hè.

Bronnen: Poëziepaleis en Slaggroningen

Tomaten

Vorig jaar had ik aan de weg in Westernieland een tomatenplantje gekocht, omdat dat plantje op de achterbank gekoesterd werd tijdens onze tocht door Groningen, kreeg het een naam: Freek.

Het was mijn eerste tomatenplantje en tot mijn plezier kwamen er al gauw groene tomaatjes aan. En toen werden ze geel, prachtig hoor, maar wat duurde het lang voor ze rood werden ... ik wist toen nog niet van gele tomaten.

Het waren heel erg lekkere tomaten. Helaas vergat ik zaadjes te bewaren.

Wel had ik wat zaadjes uit rode romaatjes en gestreepte tijgertomaatjes gehaald. Ik las allerlei ingewikkelde toestanden om dat zaad te bewaren, maar ik had ze alleen afgespoeld en op een stukje keukenpapier laten drogen. Ging prima. Ik zaaide ze dit voorjaar in de rondeeleierdoosje.

De oogst dit jaar is een feestje, een stroom van heerlijke snoeptomaten. De groene die er af vallen, rijpen op een bordje na.

Zonder kunstgrepen en zonder nare beestjes, met misschien wel wat  weinig zon en teveel regen. Ik geniet van m’n eigen teelt mooie en lekkere tomaatjes.

Bij de beelden van de tomatengevechten in Spanje krijg ik wel een dubbel gevoel, het ziet er geweldig uit, maar is wel voedsel ... en ergens op de aarde was daar toch een groot tekort aan?

Red Hat Society

Bent u ze wel eens tegengekomen?

Dames in het paars gekleed, met rode hoeden? Uitbundig, bizar soms, met veren boa’s, handschoenen en glittersieraden?

Dat zijn leden van de Red Hat Society. De Red Hat Society is overgewaaid uit de VS en heeft al in veel steden een afdeling, chapter genaamd, en wereldwijd miljoenen leden.

Naar aanleiding van het gedicht ‘Warning’, eergisteren in Dinsdag Dicht, hier wat meer informatie.

In 2005 stond een artikel in het NRC Handelsblad:

De Red Hat Society is min of meer toevallig ontstaan. Geïnspireerd door het gedicht ‘Warning’ van de Engelse dichteres Jenny Joseph uit 1961 had ene Sue Ellen Cooper uit Californië een vriendin, eveneens in de vijftig, een rode hoed cadeau gedaan. In dat gedicht waarschuwt de ik-figuur dat ze ongepaste dingen gaat doen als ze oud is, bijvoorbeeld in het paars gekleed zal gaan met een rode hoed erbij ‘die me niet staat en me niet past’. Met andere woorden: lekker puh.

Toen Cooper met een groep vriendinnen een keer thee ging drinken, deed de hele groep voor de grap een rode hoed op. Weer andere vriendinnen hoorden ervan en deden hetzelfde. Na publicaties in een paar kranten en tijdschriften en een uitzending van de Today-show in 2000 was een beweging geboren.

Lees hier het artikel verder.

Werd er in het artikel nog over 12 afdelingen in Nederland gesproken, inmiddels zijn er wel honderd chapters!

Degene die een plaatselijk chapter opricht wordt de Queen genoemd. De leden, die 50 jaar of ouder zijn, heten Red Hatters en kiezen een naam en een (adellijke) titel. Ook de chapters zelf hebben vaak prachtige namen. De enige regel is een rode hoed en paarse kleding. In de maand dat je jarig bent mag je het omdraaien, dus een paarse hoed en rode kleding.

Vrouwen die nog geen vijftig zijn kunnen zich al aansluiten en worden Pink Hattertjes genoemd, zij dragen een roze hoed en lila kleding tot hun 50ste verjaardag. Zo is het juist een feest om 50 jaar te worden, want dan mag je eindelijk die langgekoesterde rode hoed op.

Vrouwen van middelbare leeftijd hebben naast werk, zorg voor kinderen, gezin en huis en (misschien nu ook) de zorg voor ouders, dragen maatschappelijk bij, doen vrijwilligerswerk. En we blijven dat doen, natuurlijk, maar één keer per maand gaan we los met ons chapter en één ker per jaar landelijk. Het gaat bij de RHS om plezier en vriendschap na je vijftigste. Verder geen enkele andere doelstelling.

Juist in deze tijd dat jong en mager het overheersende schoonheidsideaal is, lijkt het of vrouwen van 50+ niet meer mogen meetellen, onzichtbaar moeten zijn, grijze muizen. Er bestaan zelfs lijstjes van welke kleding je niet meer zou mogen dragen, hoe lang je haar nog mag zijn! Wie verzint die lijstjes? Met welk doel? Waarom doen sommige vrouwen of die lijstjes wetten zijn waar je je aan moet houden? Waarom zijn wij vrouwen zo streng voor elkaar?

Daar hebben wij Red Hatters geen zin in! Je lekker uitdossen in bizarre, gekleurde kleding, over the top met rode hoeden, boa’s en sieraden en samen plezier maken en ... een nog niet eerder ontdekte persoonlijkheid komt plots boven. Je moet wel een beetje over een bepaald soort gekte beschikken.
En hoe oud je ook wordt, meisjes houden nog altijd van verkleedpartijtjes.

Wat leeftijd betreft, bekijk ook eens dit stukje van deze grootmoeder op youtube.

En hier een interview met haar. Ze zou best een Red Hatter kunnen zijn!

Dinsdag Dicht (28)

Warning

When I am an old woman I shall wear purple

With a red hat which doesn't go, and doesn't suit me.

And I shall spend my pension on brandy and summer gloves

And satin sandals, and say we've no money for butter.

I shall sit down on the pavement when I'm tired

And gobble up samples in shops and press alarm bells

And run my stick along the public railings

And make up for the sobriety of my youth.

I shall go out in my slippers in the rain

And pick flowers in other people's gardens

And learn to spit.

You can wear terrible shirts and grow more fat

And eat three pounds of sausages at a go

Or only bread and pickle for a week

And hoard pens and pencils and beermats and things in boxes.

But now we must have clothes that keep us dry

And pay our rent and not swear in the street

And set a good example for the children.

We must have friends to dinner and read the papers.

But maybe I ought to practice a little now?

So people who know me are not too shocked and surprised

When suddenly I am old, and start to wear purple. 

Jenny Joseph

Haar gedicht 'Warning' uit 1961 inspireerde tot het onstaan van de Red Hat Society.

10.000 pageviews

De prijs is inmiddels uitgereikt. Sneller dan ik had verwacht. Ik zat vanmiddag met de laptop op schoot, het was nog een soort spannend, te kijken hoe de teller versprong: 9996 ... 9999 ... 10.000 ... 10.001, haha.

Frans, gefeliciteerd, de tegoedbon is naar je onderweg!

Bijna 10.000!

Ik heb op mijn blog twee tellertjes die het aantal pageviews aangeven.

De eerste is van Blogger en de tweede van Statcounter.

De aantallen verschillen omdat ik de Statcounter op een later tijdstip heb ingesteld en ik denk dat ze op verschillende wijze tellen.

De Bloggerteller staat op het moment dat ik dit schrijf op 9862.

Als je mijn blog leest en je ziet op deze teller het getal 10.000 staan, maak daar dan een foto van, mail die naar me en meld je aan bij ontdekkers (volgers).

Ik verloot onder de deelnemers een prijsje: ik betaal twee drankjes voor je in Café Marleen in Groningen.

Dinsdag Dicht (27)

Gedicht

Zo één te schrijven: als een handschoen

over vingervlugheid, maar traag, traag.

Zéker van de koude daarbuiten

en dat het hiér warmer moet blijven.

Zo één te drukken: eerlijk en durend,

ook al sneeuwt het vraagtekens.

Eén voor alle tijden, waar geen maat

op staat, een eeuwige afdrager.

Zo één die past op de leest

van gemoed, gewogen tot op de gram

en net niet te dicht bevonden

door al wie regelmatig leest.

Geef me die hand, dat gedicht.

Het moet als een huid over huiver

schuiven en bevatten wat niemand

kan zeggen of schrijven.

Het moet beklijven.

Dit gedicht heb ik uit De 100 beste gedichten van 2000 en is uit de bundel Linkerhart van de Vlaamse schrijver Joris Denoo.

Dichtkennis (2)

Nou, ik heb me wel iets op m’n hals gehaald, verdiepen in de dichtkunst.

Daar ben je wel een poosje zoet mee. Maar vooral lastig ook: daar iets over schrijven, de juiste woorden vinden om een gevoel te verklaren.

Als je me vraagt maak eens een visualisatie van een dichter, dan krijg ik een plaatje in mijn hoofd van een vriendelijke, zachtaardige, wat zonderlinge man. Iemand die op een zolderkamertje zit, met hartepijn peinzend uit het veluxraampje staart. Dat slaat natuurlijk nergens op.

Ik heb zes dichtbundeltjes in mijn boekenkast staan. Dat is gelukkig niet veel, het is voorlopig genoeg. Eerst deze weer herontdekken, dan verder.

Drie heb ik ooit cadeau gekregen en drie zelfgekocht. Eén van die drie zelfgekochte was ik helemaal vergeten, hij stond in de tweede rang (u weet nog, dubbele rijen in mijn boekenkast). Het is een bundeltje van de Stichting VSB Poëzieprijs: De beste gedichten van 2000 gekozen door Theo de Boer. Toch niet niks, zou je denken.

Hoe kom ik er aan? Gek is dat, ik weet het niet meer. Niet cadeau gekregen, want het prijsje zit er nog op (ƒ 20,50 / € 9,30). Dus ik heb in het jaar 2000 een boekje met gedichten gekocht. Veel geld wel, voor zijn dun boekje. Waarom? Ik was er toen niet zo mee bezig. Gedichten raakten me wel, maar vaker vond ik het elitair, arrogant ego-gedoe, want ik snapte er niks van.

Dit boekje deed me toen zeker iets? In de inhoudsopgave heb ik met potlood puntjes bij 21 van de 100 gedichten gezet. Die vond ik toen blijkbaar mooi.

Ik had het boekje mee, in de trein naar Groningen, afgelopen zondag, dus heerlijk 135 minuten de tijd om te lezen. Die 21 aangevinkte gedichten vind ik nog steeds of opnieuw weer erg mooi.

Ik ga niet ‘slordig lezen’, ik lees naast deze voorkeur ook de andere gedichten en probeer een antwoord te vinden waarom het ene me wel aanspreekt en het ander niet. Zegt het iets over het gedicht of zegt het iets over mij?

In het voorwoord van dit boekje staat: Gedichten lezen is gedichten herlezen. Herlezen bleek ook de meest praktische maatstaf voor het beoordelen. Wanneer één keer lezen volstaat, vervliegt het gedicht.

En: Veel lezers worden geïrriteerd door ‘moeilijke’ gedichten. De dichter zou zijn werk met opzet duister maken.

Ik begin netjes bij het eerste gedicht en het gaat al gelijk mis. Ik lees en lees en lees nog eens en snap er geen hout van. Ik probeer het echt ...

Er schieten vragen door mijn hoofd die me afleiden van de tekst. Waarom  zulke onleesbare zinnen, waarom die woorden, waarom die lay-out, met (voor mij) onduidelijke inspringingen en gebruik van rechte haakjes? Ik zit toch geen wiskunde te lezen!

Het voelt alsof ik een pot met woorden uit m’n handen heb laten vallen, ze op de grond alle kanten zijn uitgerold en ik wanhopig de leesbaarheid probeer terug te vinden.

Doorbladeren maar en dan gelukkig ook weer de mooie gedichten tegenkomen, hè ik moet er een beetje van zuchten. Waarom roepen ze toch zulke verschillende emoties op?

Een voorbeeld, deze van Jozef Deleu: uit de bundel Hazen troepen samen.

Waar het op aankomt

Waar het op aankomt

de trein die niet


voortijdig stopt

in het station

de zon die niet ongezien

wegzinkt in zee.

Waar het op aankomt

een werkwoord vervoegd

in een goede zin

een vraagstuk opgelost

zonder vermogen

en zonder verlies.

Waar het op aankomt

een verlicht meer

en verliefd tot over


de oren. Het gaat voorbij

maar er blijft

overschot.

Waar het op aankomt


gerijpt in een eiken

vat reisvaardig

voor de overtocht

zonder overkant

als het moet.

Om me verder te bekwamen in en het begrijpen van de dichtkunst lees ik op internet ook wel literaire blogs e.d. Dat beeld van die dichter op zolder moet ik wel loslaten. Er verschijnt soms zelfs een beeld van wat nare, betweterige mannetjes voor mijn geestesoog. Wat kunnen ze elkaar afkraken! Dat geeft me een beetje dubbel gevoel ... dat doe je toch niet.

Kan je het vergelijken met schilderkunst? Ook daar heb je het: het ene spreekt je aan, het andere niet.

Zodra een deskundige uitleg geeft, bekijk je het opeens heel anders.

Als je op Wiki kijkt bij dichtvormen raak je helemaal zoek. Wat zijn er veel vormen! Weleens van een ‘flarf’ gehoord? Dacht je dat een ‘ollekebolleke’ iets simpels was? Vergeet het maar!

Echt vergeten hoor, want als ik me nu ook ga afvragen wat voor vorm het is, raak ik de weg helemaal kwijt.

Ik ben geen dichter, zelfs geen amateurdichter. Ik vind het wel leuk om zelf eens een haiku, een oude dichtvorm uit Japan, te schrijven. Als ik het ergens naar mijn zin heb, lekker buiten, dan willen ze nog eens zomaar ontstaan.

Tot ik bij Literatuurlog de ‘Nederlandse vereniging ter bestrijding van de haiku’ tegen kwam: Men noemt het daar een volstrekt overbodige vorm van poëzie en knutselpoëzie. Is het humor of gemeend?

Ik begon te twijfelen over mijn eigen maaksels. Zijn ze stom?

Voelde ik me aangesproken?

Alsof je bij Karel Appel zegt, dat kan mijn kleinkind ook…

Ach, welnee, het maakt me niet uit. Ik word toch wel blij van een zelfgemaakte haiku. De interesse is er, ik lees gedichten die op mijn pad komen, ik lees de literaire blogs… ik leer er ook wel van, maar ik moet vooral naar mijn gevoel luisteren en me niet zoveel aantrekken van de (eigen)wijze mannen.

Hoe kies ik dan een dichter in wiens gedichten ik me wil verdiepen? Ik zou bijvoorbeeld criteria kunnen aanwenden als: hij moet Belg zijn en van het sterrenbeeld stier … of hij spreekt me aan, letterlijk en figuurlijk … of hij is Grunneger en toevallig ook bloedjemooi, kijk dan ben je alweer een poosje van de straat!

Dit is trouwens mijn 200ste bericht!
Ik plaats ook regelmatig gedichten die ik mooi vind, of die iets met mij te maken hebben in label Dinsdag Dicht.

Laat je me eens weten wat jouw gedachten daarover zijn?

Kleintje Songclub

Café Marleen

Het wordt een natte zondag als we de weersvoorspellingen mogen geloven. Wat doe je dan? De trein pakken naar Groningen, naar het allerleukste café, want daar is vanavond een 'Kleintje Songclub'. Kamer bespreken in BudGett hotel, lekker goedkoop.Voor zo’n kort nachtje doen we niet moeilijk, het is daar prima.

Bud Gett Hotel

Als we in Groningen aankomen, beginnen de terrassen net weer op te drogen, het heeft heel de ochtend geregend, maar als wij de stad inlopen komt de zon tussen de wolken door en kunnen we zelfs terrasjes pakken.

We maken een wandeling door de stad, er staan kraampjes met brocante en ik vind nog een oud roomkannetje voor mijn verzameling.

’s Avond naar café Marleen, altijd gezellig, een fijne avond, met aardige mensen en goeie muziek. We hebben een leuk filmpje gemaakt, maar dat houden we lekker voor onszelf.

Moet je zelf maar eens naar een live-muziekavond bij Marleen gaan!

Tegen vieren naar het hotel voor een paar uurtjes slaap, dan weer trein terug.

Veel plezier, weinig slaap, beetje houten kop, het was absoluut weer de moeite waard.

Hette Gubbels

Bert Hadders & de Nozems

Gedicht

Opeens was het daar, interesse in, of beter gezegd nieuwsgierighied naar gedichten. Nooit eerder in deze mate gehad.

Er kwamen soms wel gedichten voorbij die me aanspraken maar dan vergat ik ze weer. In het verleden ergerde het me om een gedicht te lezen, omdat ik er niks van begreep. Ik wilde gewoon niet geconfronteerd worden met een tekst die ik niet snapte en dus lag het aan het gedicht en niet aan mij, vond ik. Gelukkig word je niet alleen ouder, maar ook wat wijzer.

Voor mijn werk met dementerende ouderen zocht ik vaak wel passende gedichten op internet. Ik heb een mapje samengesteld met allerlei gedichten, versjes en korte verhaaltjes, zodat ik ik altijd wat bij de hand had als zich een moment voordeed om er iets uit voor te lezen. De mensen luisterden stil en aandachtig en vonden het mooi. Even de alledaagse werkelijkheid verlaten om te reizen in de wereld van het woord (citaat uit: ‘Luisteren in je leunstoel’).

De manier van voorlezen is wel belangrijk: Creatief gebruik van stemgeluid, gezichtsuitdrukking, oogcontact en lichaamstaal.

Dus ik bekeek gedichten vooral op geschiktheid voor mijn doelgroep.

Ook probeerde ik wat moeilijkere gedichten, het maakte niet uit of de mensen het begrepen, de woorden of de cadans was vaak al genoeg (zoals bijvoorbeeld Denkend aan Holland van Hendrik Marsman).

Ooit verbaasde een mevrouw me: Van een gedicht wist ze precies de woorden nog. Bij m’n eerste zin ging zij direct het hele gedicht voordragen. Soms was ze even een woordje kwijt, maar als ik dat dan zei, kon ze weer verder. Aan het eind van het gedicht kregen we steevast samen een brok in de keel. Zij waarschijnlijk door de herinnering en ik weer door haar reactie.

Dat gedicht was Winterstilte van Jacqueline E. van der Waals (1868-1922):

Winterstilte

De grond is wit, de nevel wit,

De wolken, waar nog sneeuw in zit,

Zijn wit, dat zacht vergrijzelt.

Het fijngetakt geboomte zit

Met witten rijp beijzeld.

De boom houdt zich behoedzaam stil,

Dat niet het minste takgetril

't Kristallen kunstwerk breke,

De klank zelfs van mijn schreden wil

Zich in de sneeuw versteken.

De grond is wit, de nevel wit,

Wat zwijgend tooverland is dit?

Wat hemel loop ik onder?

Ik vouw de handen en aanbid

Dit grootsche, stille wonder.

Dinsdag Dicht (26)

oude schuur

de oude schuur staat

uit het lood geslagen

scheef en krom

als een bejaarde

met gebogen rug

niet goed meer wetend

hoe zich te gedragen

gebarsten ruitjes

een verroeste klink

vergeten riek en spade

een ladder

en de geur van

stoffig kaf en koren

er valt daar binnen

weinig te beleven

de hooizolder ten spijt

waar thans slechts

rag van spinnen

en gebroken stro

tezamen strijden

om de boventoon

hoog in de hanenbalken

staat nog vaag

jouw naam geschreven

T. Buwe

(pseudoniem van Prof. Dr. Tjeerd B. van Wimersma Greidanus)

Landschap van Verlangen


Deze bundel heb ik gekocht van de schrijver toen hij in 2007, in het verpleeghuis waar ik toen werkte, kwam voordragen uit eigen werk, ondersteund door klassieke muziek. Een mooie avond voor de bewoners en voor mij. Hij heeft het boekje voor me gesigneerd.

De kersen zijn op

Vanmorgen kijk ik naar de weersvoorspelling, 50% kans op regen. Het wil maar niet vlotten met deze zomer. Ik wilde zo graag lekker gaan fietsen, maar niet in regenpak. We weten een plek waar de allerlekkerste Hollandse kersen te koop zijn, hoewel de kersentijd nu wel voorbij is, hoop ik dat er nog een pondje voor me is.

Bij Levine staat een lekker recept voor kersenkoek, dat lijkt me wel wat.

We kijken naar buiten, de zon schijnt, witte wolkjes, we gaan toch maar op pad.

We fietsen richting Haastrecht en komen langs het Honkbalveld. Het is er leeg en stil, want geen seizoen. Herinneringen komen boven, Zoon heeft daar zeker tien jaar gehonkbald, een leuke tijd was dat.

H.S.V. The Braves

Verder fietsend even naar de mooie koeien kijken en na een goed gesprek met deze dames gaan we weer op de pedalen.

Er zijn veel wielrenners op pad. Wat moet het voor hen lastig zijn, die ‘zondagsfietsers’, die vaak midden op het pad rijden. Ook ik kijk al fietsend veel rond en schrik soms van een voorbijsuizend groepje. Maar zij zitten vast in de klikpedalen, dus zal ik wat beter opletten. Ik wil het niet op m’n geweten hebben dat ze straks in het prikkeldraad hangen.
Gelukkig fietsen de meesten boven op de dijk en wij beneden op het Jaagpad.

We zien rechts een huis wat ooit te koop stond en wat ons toendertijd wel wat leek. Bij nader inzien stond het te dicht bij de provinciale weg, dus altijd verkeersgeluiden.

Trouwens ... de prijs was ruim twee keer zoveel voor iets vergelijkbaars in Groningen en daar heb je wel stilte.

Ook passeren we het klooster van Haastrecht. In een gedeelte van dat klooster is een dagopvang voor mensen met geheugenproblemen, ‘De Kloostertuin’.

Een klein paradijsje voor die mensen, op een unieke plek aan de IJssel met mooie oude notenbomen en een moestuin.

De voormalige refter is nu een gezellige huiskamer. De groep bestaat uit maximaal 7 deelnemers en de maaltijd wordt gezamelijk klaargemaakt met zelfgeteelde groenten.

De mensen doen veel zelf, in de buitenlucht. Ik heb er een dag meegedraaid als vrijwilliger. Wat een verschil met de reguliere dagopvang!

Wat had ik daar graag willen werken. Maar alleen activiteitenbegeleider was niet voldoende, je moest ook bevoegd zijn voor medische handelingen.

De Passionisten bouwden in 1921-1922 het klooster in Haastrecht. In het klooster zelf leven ook nu nog paters en broeders.

Congregatie der Passionisten St. Gabriël

Nu komen we bij de kersen, maar ...

Geen kersenkoek maken dus, dan gaan we maar voor appeltaart.
In Oudewater gaan we op het terras zitten bij Brasserie Joia voor cappuccino met appeltaart.

Het wordt opeens wel heel donker en al gauw vallen de druppels, we verhuizen naar binnen. De appeltaart is aardig, niet eigengemaakt vermoed ik, maar de slagroom is geweldig! Waar tegenwoordig bijna overal slagroom uit de spuitbus gangbaar is, is dit een geweldige verrassing, zo’n stevige ‘quenelle’ van echte slagroom, mmm.

Oudewater

De zon schijnt alweer als we verder gaan.

We rapen onderweg appels op die van de bomen zijn gevallen, dat is toch geen pikken hè, als ze op de openbare weg liggen?

Windkracht 7 en nu hebben we windje tegen.

Als we bij Café Over de Brug in Haastrecht komen, moeten we even uitblazen met een roseetje, op het zonovergoten terras en tussen de stoere wielrenners.

Als we later het bekende terras van Hekendorp passeren, waar bijna elke fietser wel even stopt, zijn we verstandig en fietsen door naar huis.

Uiteindelijk was het toch prima fietsweer vandaag!

Hekendorp

De geraapte appels gaan morgen mee naar het werk, naar de Kookclub, voor de appelmoes.